Józef Brandt
Biografia
Józef Brandt urodził się 11 lutego 1841 roku w Szczebrzeszynie. Pochodził z zamożnej rodziny lekarzy warszawskich - był synem Jana Brandta i Anny Krystyny Marianny Lessel. Po śmierci ojca w wieku pięciu lat mieszkał z matką u rodziny w Grzmiącach pod Radomiem. Brandt ukończył gimnazjum w Instytucie Szlacheckim w 1858 roku, a następnie studiował w École des Ponts et Chaussées w Paryżu. Tam poznał Juliusza Kossaka, który zachęcił go do podjęcia kariery artystycznej. Brandt uczył się w pracowni Léona Cognieta oraz korzystał z porad Kossaka i Henryka Rodakowskiego.
W 1862 roku wyruszył do Monachium, gdzie kształcił się w pracowni Alexandera Strähubera oraz w klasie kompozycji Karola Pilota w Akademii Sztuk Pięknych. Największy wpływ na jego rozwój miała praca w prywatnym atelier Fran za Adama, wybitnego niemieckiego batalisty. Brandt tworzył obrazy historyczne i rodzajowo-batalistyczne związane z wydarzeniami XVII-wiecznej Polski, takimi jak bitwy kozackie czy wojny szwedzkie. Jego stylezyczą się manierą i rutyną.
W 1877 roku ożenił się z Heleną z Woyciechowskich Pruszakowej, kobieco własicielką wsi Orońsko pod Radomiem. Tam spędzał letnie wakacje, tworzył i prowadził szkołę malarską. W Orońsku powstała tzw. „Wolna Akademia Orońska” - spotkania przyjaciół i współpracowników artysty. Brandt był współczłonkiem wielu uczelni i akademii, m.in. Berlińskiej Akademii Sztuki (1875) oraz Akademii Sztuk Pięknych w Pradze (1900). Jego twórczość wpłynęła na rozwój malarstwa polskiego oraz literatury, w tym na Trylogę Henryka Sienkiewicza.
Podczas działań wojennych w 1915 roku rodzina Brandtów musiała opuścić Orońsko. Malarz zmarł 12 czerwca 1915 roku w Radomiu, w swoim mieszkaniu przy ul. Szerokiej. Pochowano go na cmentarzu rzymskokatolickim w Radomiu. Pozostawił dwojecórki oraz bogatą kolekcję dawnej broni, strojów i rekwizytów historycznych, którą w testamencie przekazał narodowi polskiemu.